Erdling

Ewelina Marek: W listopadzie przyjeżdżacie do Warszawy, by promować swój najnowszy album „Mana”. Opisujecie go jako muzyczne świadectwo pradawnej, kształtującej energii, która tkwi w każdym z nas. Co oznacza dla ciebie ta koncepcja?

Neill Freiwald: Myślę, że praca nad tą płytą była dla mnie czymś w rodzaju wewnętrznej przemiany, pewnego osobistego rozwoju. Przechodziłem wtedy przez istotny etap zmian w życiu prywatnym. Zanim zacząłem pisać utwory, byłem w dość kiepskim stanie. Nie powiedziałbym, że miałem depresję, ale brakowało mi kreatywności i motywacji, miałem też trudności z komponowaniem. Po jednej z naszych wycieczek do Berlina dobry przyjaciel powiedział mi: „Wiesz, myślę, że każdy nosi w sobie jakąś siłę, pewien twórczy potencjał. Każdy jest w stanie czegoś dokonać”. I właśnie ta myśl stała się fundamentem mojego podejścia do pisania piosenek. Wierzę, że każdy ma w swojej duszy i sercu odrobinę magii. To właśnie główne przesłanie tego albumu.

EM: Myślisz, że ludzie rzeczywiście mają w sobie taką wewnętrzną siłę?

NF: Tak. Niektórzy, tak jak ja, przechodzą przez trudniejsze okresy i potrzebują impulsu z zewnątrz, żeby na nowo odnaleźć motywację i ruszyć dalej. Czasami najważniejszą rzeczą w życiu jest przyjaźń. Przyjaciele mają ogromną moc – potrafią pomóc ci stanąć na nogi i wrócić na właściwe tory. Nie jesteśmy w stanie wszystkiego osiągnąć w pojedynkę. Uważam, że ta wewnętrzna siła, którą w sobie nosimy, najlepiej działa wtedy, gdy jesteśmy częścią zespołu. Potrzebujemy właściwych ludzi i dobrej energii wokół siebie Jeśli otaczasz się ludźmi, którzy emanują złą energią, nie będziesz w stanie w pełni rozwinąć skrzydeł.

EM: Obok tej wewnętrznej siły człowieka istnieje w Waszej muzyce równolegle sporo mroku.

NF: Nie wszystko, co postrzegamy jako mroczne, rzeczywiście takie jest. Każdy nosi w sobie ciemną stronę, ale też każdy ma w sobie odrobinę światła. To stara metafora: światło nie może istnieć bez cienia i odwrotnie. Uważam, że mrok jest bardzo ważną metaforą, która pozwala ludziom poczuć, że ktoś ich rozumie. Nie jest jednak głównym tematem moich tekstów. Piszę przede wszystkim o niewidzialnych energiach, o wibracjach – jak powiedzielibyśmy we współczesnym języku.

EM: I piszesz teksty po niemiecku, a mimo to poruszają emocje, z którymi mogą utożsamiać się ludzie na całym świecie. Co daje ci język niemiecki, czego nie mógłbyś wyrazić w innym języku?

NF: To kwestia, z którą zmagałem się przez wiele, wiele lat. W moich pierwszych zespołach śpiewałem po angielsku albo robił to wokalista. Zazwyczaj wybiera się angielski ze względu na międzynarodową publiczność – w końcu każdy może go zrozumieć. Z drugiej strony jeśli chodzi o wyrażanie emocji i opowiadanie o tym, co naprawdę czujesz, powinieneś posługiwać się językiem ojczystym. Tym, w którym myślisz na co dzień. Nie zastanawiasz się wtedy, czy coś jest poprawne gramatycznie albo czy dobrze wymawiasz dane słowo. Właśnie dlatego wolę pisać po niemiecku. Muszę jednak przyznać, że tworzenie tekstów w tym języku jest bardzo trudne. Niemiecki to skomplikowany język, nawet dla samych Niemców. Większość z nas ma spore trudności z poprawnym posługiwaniem się własnym językiem. Jednocześnie śpiewając po niemiecku, bardziej się odsłaniasz, ponieważ przynajmniej w Niemczech wszyscy mogą dokładnie zrozumieć, o czym śpiewasz. Jeśli napiszesz tekst, który jest kompletną bzdurą, ludzie ci o tym powiedzą. Na początku było to dla mnie sporym wyzwaniem. Ostatecznie jednak cieszę się, że obrałem tę drogę. Dzięki temu ludzie mogą znacznie łatwiej odnaleźć w naszych tekstach coś bliskiego sobie.

EM: Po ponad dziesięciu latach działalności zespołu i wydaniu siedmiu albumów co stanowi dla was większe wyzwanie: zachowanie tożsamości Erdling czy odważne przekraczanie granic własnego brzmienia?

NF: Każdy zespół ma swój zestaw narzędzi, który z biegiem lat pozwala mu się przekonać, co działa, a co nie. Szczególnie kiedy przez lata budujesz grono fanów, nie chcesz ich rozczarować. Ale jednocześnie chcesz ich czymś zaskoczyć. Dlatego każdy nasz album był nieco inny – różnił się tematyką, oprawą wizualną, a przede wszystkim podejściem do muzyki. „Mana” jest mocno inspirowana power metalem. Jest na niej więcej melodii i gitarowych solówek. Poprzedni album, „Bestia”, czerpał natomiast przede wszystkim z post-hardcore’u. Był bardzo militarny, mocno osadzony w stylistyce Neue Deutsche Härte, jeśli można to tak określić. Teraz pracujemy nad kolejną płytą, która będzie czymś zupełnie nowym. Nie powielamy tego, co już zrobiliśmy. Wciąż wierzę, że ludzie doceniają zespoły, które próbują nowych rzeczy i nie boją się eksperymentować.

EM: Neue Deutsche Härte ma silną tradycję i bardzo charakterystyczne brzmienie. Jak właściwiee odnajdujesz w tym gatunku własny głos, nie powielając tego, co zostało już wcześniej zrobione? Co sprawia, że Erdling brzmi jak Erdling?

NF: Myślę, że Erdling brzmi jak Erdling właśnie dlatego, że nie próbuję brzmieć jak Rammstein. Istnieje pewien stereotyp związany z Neue Deutsche Härte. Kiedy grasz taką muzykę, niemal automatycznie pojawia się charakterystyczny, mocno osadzony, niski głos. Sam też często z niego korzystam, szczególnie w zwrotkach. W refrenach staram się jednak otworzyć wokalnie. Wchodzę w wyższe rejestry, zwłaszcza w nowych, jeszcze nieopublikowanych utworach, które gramy podczas tej trasy koncertowej. Odkryłem w swoim głosie nowe możliwości i nowe zakresy. Trochę obawiam się, jak ludzie na to zareagują, ponieważ nie brzmi to jak Erdling, do którego zdążyli się przyzwyczaić. To właściwie coś zupełnie innego niż Neue Deutsche Härte. Fani tego gatunku również mają określone oczekiwania – przyzwyczaili się do konkretnego brzmienia. Myślę, że to bardzo trudna sytuacja, bo granica między tym, co ludzie uznają za dobre, a tym, co wydaje im się obce, jest bardzo wąska.

EM: Czy dzisiejsze Erdling różni się od zespołu, którym wyobrażałeś sobie, że kiedyś się staniecie?

NF: Zdecydowanie. Zaczynaliśmy jako coś w rodzaju projektu gothic rockowego. Szczególnie na pierwszym i drugim albumie mieliśmy kompozycje o strukturze bardziej charakterystycznej dla muzyki pop. Wyraźnie słychać było w nich piętno Chrisa Harmsa, który ma bardzo charakterystyczne podejście do projektowania brzmienia. Jednak z biegiem lat zacząłem się nad tym zastanawiać i doszedłem do wniosku, że nie lubię własnej muzyki. Nie była moja. Nie odzwierciedlała tego, kim jestem. A przecież od zawsze byłem metalowcem. Słuchałem metalu już jako mały chłopak. Mój tata również puszczał dużo metalu. To część mnie. Dlatego próbowałem skierować zespół właśnie w tę stronę, zamiast po prostu z niego odchodzić i zaczynać coś zupełnie nowego. Pomyślałem: „Właściwie dlaczego Erdling nie miałby tego robić?”.

Im większą kontrolę przejmowałem nad produkcją, tym bardziej zaczynało to działać. Sam zacząłem produkować utwory, chyba od trzeciego albumu. Do studia oddawałem je już tylko na miks i mastering, czyli kwestie czysto techniczne. Cała reszta powstawała u mnie. Dzięki temu w muzyce pojawiło się znacznie więcej moich osobistych inspiracji i pomysłów. Mogłem realizować własną wizję, bez ryzyka, że ktoś będzie ją zmieniał. Właśnie w ten sposób Erdling stał się pełnoprawnym zespołem metalowym, choć kiedy zaczynaliśmy ten projekt, nigdy nie zakładałem, że pójdziemy w tym kierunku.

EM: A gdybyś mógł spotkać samego siebie z 2014 roku, z samych początków działalności Erdling, co powiedziałbyś sobie po dziesięciu latach?

NF: Pamiętam, że w tamtym okresie miałem ogromne trudności z marzeniem o czymś i realizowaniem swoich planów. Byłem bardzo realistycznie nastawiony do życia. Wcześniej grałem w wielu zespołach i, szczerze mówiąc, doświadczenia, które zebrałem, oraz ludzie, których spotkałem na swojej drodze, mocno mnie rozczarowali. Środowisko muzyczne potrafi być naprawdę trudne, a ludzie w nim bywają skomplikowani. Jestem bardzo wrażliwym człowiekiem. Od strony zdrowia psychicznego od dawna zmagam się z różnego rodzaju lękami – właściwie odkąd miałem trzynaście czy czternaście lat. Bałem się wielu rzeczy. Nie potrafiłem w pełni otworzyć się na innych i wyrażać siebie.

Gdybym dziś mógł spotkać samego siebie z czasów, kiedy miałem 24 lata i właśnie zakładałem zespół, powiedziałbym mu: po prostu rób swoje. Nie oglądaj się ani w lewo, ani w prawo. Nie ma znaczenia, co myślą o tobie inni. To przecież twoja droga. Zbieraj wokół siebie przyjaciół, ludzi, którzy cię kochają, są dla ciebie dobrzy i nie chcą cię skrzywdzić. Myślę, że to najważniejsza rzecz w prowadzeniu zespołu.

Nie trać swojej „delulu”! To naprawdę ważne – mieć marzenia, korzystać z wyobraźni i czerpać radość z tego, co się robi. Bo przecież nie zostaniemy bogaci dzięki temu, co robimy. To nie jest muzyka, na której można się wzbogacić. Dlatego przynajmniej niech nasz czas będzie bogaty. I myślę, że właśnie to jest główny powód, dla którego wciąż kontynuujemy ten projekt.

ERDLING:

13.11.2027. Warszawa, Voodoo Club

Bilety: https://winiarybookings.pl/wydarzenie/erdling-warszawa-w1n1ary-warszawa-listopad-2026